Fırtınanın Ortasında Türkiye: İmparatorluk Mirasından Küresel Güce

Ortadoğu’da yer yerinden oynuyor. Küresel ölçekte bütün fay hatları aynı anda hareketlenmiş durumda. Kürt haritalarında inanılmaz değişimler yaşanıyor. Amerika Birleşik Devletleri’nin bölgedeki varlığı ciddi biçimde sarsılıyor. Çin, güç ekseninde olağandışı hamlelerle sahaya iniyor. Suriye’de YPG’nin tasfiye süreci, yaşanan büyük kırılmanın sadece bir sonucu. Bu kadar hızlı bir çözülmeyi ve yeniden şekillenmeyi kimse öngörememişti. Bugün Ortadoğu’da eller tetikte. Birkaç ülke dışında neredeyse herkes derin bir belirsizlik içinde savruluyor.

Ben Türkiye’nin çizgisine baktığımda, bunun sıradan bir dış politika tercihi olmadığını açıkça görüyorum. Türkiye’nin duruşu, imparatorluk mirasından beslenen köklü bir devlet aklının devamıdır. Küresel iktidar alanlarının çökeceği, doğal kaynaklar üzerinden büyük hesaplaşmaların yaşanacağı bu dönemde devletlerin savunma kalkanlarını güçlendirmesi, iç dayanışmayı diri tutması artık bir tercih değil, zorunluluktur. Avrupa’nın sömürgeci döneminin kapandığı, yeni yıldız ülkelerin yükseldiği bu tarihsel eşikte Türkiye, sürpriz bir güç olarak küresel iktidar alanının merkezine doğru ilerliyor.

Başlangıçta herkes Türkiye’ye saldırdı. ABD, Avrupa ve bazı bölge ülkeleri Türkiye’yi zayıflatmaya, küçültmeye ve içine kapatmaya odaklandı. Terör örgütleri devreye sokuldu. Finansal saldırılar yapıldı. Darbeler ve iç çatışmalar kurgulandı. Recep Tayyip Erdoğan’ı devirmeyi denediler. Amaçları netti. Türkiye’nin yüz yıl sonra kendi tarih bilinciyle yeniden sahneye çıkmasını engellemek. Başaramadılar. Dahası, bugün aynı aktörlerin bir kısmı Türkiye’yi örnek alan bir pozisyona savruldu.

Türkiye, jeopolitik aklı bilgece kullanarak küresel güç alanının en etkili oyuncularından biri haline geldi. PKK ve YPG tasfiye ediliyor çünkü onları besleyecek, sulayacak güç kalmadı. Irak’ta Barzani bu rüzgara karşı bayrak açarsa kaybedeceğini biliyor. Birleşik Arap Emirlikleri, Türkiye ile neredeyse bütün cephelerde karşı karşıya geldi ve hepsinde kaybetti. İsrail’in daralan gücüyle birlikte BAE’nin bölgesel etkisi de ciddi biçimde zayıflıyor. Sudan’da Türkiye’nin desteği olmasaydı ülke parçalanmanın eşiğine sürüklenecekti. Bugün Sudan yönetimi güç kazanırken, BAE sahadan geri düşüyor.

ABD ve Avrupa için Ortadoğu’da eski harita çizme alışkanlıkları sona erdi. Türkiye ile mücadele eden herkes kaybetti. Çin ve Rusya, enerji ve ticaret koridorları üzerinden bölgeye daha güçlü şekilde giriyor. İsrail ve BAE, terör örgütlerini fonlayarak Türkiye’yi zayıflatmaya çalıştı ama bu strateji çöktü. Suudi Arabistan ise BAE ile arasına mesafe koyarak yeni bir denge kurma arayışına girdi.

Ben uzun vadeye baktığımda şunu net görüyorum. Türkiye’nin yükselişi sadece bölgesel bir hamle değildir. Bu yükseliş, küresel ölçekte yaşanan büyük dönüşümün tam merkezindedir. Enerji koridorlarında Türkiye, doğu ile batıyı birbirine bağlayan stratejik bir merkez haline geliyor. Savunma sanayinde İHA ve SİHA’lar, Türkiye’nin caydırıcı gücünü sahada somutlaştırıyor. Darbe girişimlerine ve ekonomik saldırılara rağmen içeride kurulan toplumsal dayanışma, dış politikada Türkiye’ye güçlü bir direnç kazandırıyor.

Ortadoğu’da büyük bir fırtına kopuyor. Eski güç dengeleri birer birer çöküyor. Türkiye ise imparatorluk mirası ve jeopolitik aklıyla yeni dönemin en etkili aktörlerinden biri olarak öne çıkıyor. PKK ve YPG tasfiye ediliyor. BAE ve İsrail daralıyor. Avrupa’nın sömürge düzeni kapanıyor. Türkiye, küresel iktidar alanının merkezine doğru kararlılıkla ilerliyor.

Yazar: İsmet Ünal

ANAHTAR KELİMELER: Türkiye küresel güç mü, Ortadoğu’da güç dengeleri değişiyor mu, Türkiye imparatorluk mirası nedir, PKK ve YPG tasfiye ediliyor mu, Türkiye enerji koridoru olur mu, savunma sanayi Türkiye’yi güçlendirdi mi, İsmet Ünal kimdir